Machina Speculatrix

Ο πολλαπλασιασμός συμπυκνώνει διαδοχικές προσθέσεις, ενώ η πράξη της διαίρεσης αφορά διαδοχικές αφαιρέσεις, όπως γνωρίζουν οι περισσότεροι μαθητές, ακόμη και των μεσαίων τάξεων του Δημοτικού.

Πάντως η διαίρεση με το μηδέν είναι ανεπίτρεπτη. Μάλιστα όταν την επιχειρήσεις με έναν πρωτόγονο μηχανικό υπολογιστή, όπως τον Facit ESA-01, η διαίρεση τον κάνει να ουρλιάζει με ρομποτική αγωνία, αφού οι αφαιρέσεις δεν έχουν τελειωμό, καθώς τείνουν στο άπειρο.

Το φρικάρισμα της καημένης της μηχανής συμβαίνει επειδή προσπαθεί να εκτελέσει άπειρες εντολές αφαιρέσων μία προς μία. Βλέπετε, ένας υπολογιστής κάνει πάντα ακριβώς ότι του λέμε, ακόμα κι' αν αυτό του πάρει χρόνο... in perpetuum.

Αυτό είναι πολύ χειρότερο από ένα μήνυμα λάθους σ' ένα ηλεκτρονικό υπολογιστή. Δε νομίζετε? 

ΥΓ1. Πριν από... αρκετά χρόνια μου είχαν διηγηθεί στην Αγγλία την παρακάτω διδακτική ιστορία. Mεταφέρω ακέραια την ουσία της, χωρίς έμφαση στην ακρίβεια των αχνών πιά λεπτομερειών :) 

Σε κάποια δεξίωση μία snob κυρία της "υψηλής" αριστοκρατίας θέλησε να φέρει σε δύσκολη θέση τον Bernard Shaw για την καταγωγή του. 

— "Ξέρετε, ο πατέρας μου είναι Λόρδος του Northampton, ο αδελφός μου βουλευτής των Tories, ο παππούς μου υπήρξε Δήμαρχος του Λονδίνου, ο προ-παππούς μου ήταν πρύτανης στο Cambridge και Royal Astronomer, ο δε... προ-προ-παππούς μου ήταν βασιλικός σύμβουλος. Είμαστε και απευθείας απόγονοι του Ερρίκου του 8ου!" 

 Η απάντηση του Shaw ήταν η εξής: 

 — "Κυρία μου, ο πατέρας μου ήταν έμπορος και δημόσιος υπάλληλος, ο παππούς μου τσαγγάρης, ο προ-παππούς μου μαστρωπός, ο δε προ-προ-....προ-παππούς μου ήταν ΠΙΘΗΚΟΣ σαν τον δικό σας!"

Aς μη βαυκαλιζόμαστε λοιπόν για την δήθεν φοβερή καταγωγή μας, συλλογική ή/και ατομική, γιατί είναι εντελώς ασήμαντη. Όμως, ας σκεφτόμαστε που και που τις άγνωστες προ-...-προ-γιαγιάδες μας, που εμπλούτισαν εντυπωσιακά την γονιδιακή μας δεξαμενή, κι' έτσι μας βοήθησαν να στοχαζόμαστε για τ' άστρα, τη ζωή, την ύπαρξη και τις μηχανές — στις οποίες ασφαλώς συμπεριλαμβάνονται και οι βιολογικές "μηχανές", που λειτουργούν με χημικοηλεκτρικό τρόπο σε πρακτικά άπειρους βαθμούς καταστάσεων, και ψηλαφούν ακόμα και την συνείδηση, αυτή την αυθόρμητα αναδυόμενη ιδιότητα που προκύπτει από την πολυπλοκότητα των εγκεφάλων.

ΥΓ2. Μη διστάσετε να κλικάρετε τις 2 εικόνες και τα link του κειμένου.


♡

Εγκεφαλική "κλιματική" αλλαγή

 

                                                                                   Stuart Luke Gatherer - The book 

Ίσως οδηγούμαστε σ' ένα κόσμο πιό αισθητηριακό σε σχέση με τον παραδοσιακά γνωσιακό. Εξ΄ ορισμού, αναζητούμε μία οθόνη που μας προσφέρει ελάχιστες εμπειρίες ουσιαστικής ανάγνωσης λέξεων. Προκύπτει λοιπόν το ερώτημα, τι είναι εκείνο που "κάνουν" οι αισθητηριακές εικόνες και οι ήχοι, που δεν μπορούν να "κάνουν" τα βιβλία .. και αντίστροφα ?

Πόσοι αναρωτιώμαστε αν είναι πιό σημαντικό και ενδιαφέρον να απολαμβάνουμε τις πραγματικές εμπειρίες του "εκεί" και του  "εδώ",  συμμετέχοντας ακόμη και σε διεργασίες επίλυσης αφηρημένων προβλημάτων που επιφέρουν ουσιαστική πνευματική ανατριχίλα, σε αντίθεση με τα γρήγορα και ανούσια σερφαρίσματα σε διαδικτυακές σελίδες, που μας βομβαρδίζουν με πλήθος αισθητηριακών ερεθισμάτων και ανούσιων πληροφοριών?

Οι εγκέφαλοί μας αλλάζουν και άρχισαν πλέον ν' αντιλαμβάνονται τον κόσμο διαφορετικά μέσω του διαδικτύου και των παρελκόμενων πολυμέσων. Αυτό ισχύει ιδιαίτερα στις μικρές ηλικίες. Η ελάχιστη διάρκεια προσοχής σε συνδυασμό με την ηδονή του κλικαρίσματος, αλλά και την αυτόματη εμφάνιση τεράστιου όγκου πληροφοριών που φυσικά αγνοούμε, διαφέρουν ριζικά από την μεγάλης διάρκειας προσοχή που απαιτείται για την "μελέτη"  κάποιου βιβλίου (πχ ενός ιδιοφυούς συγγραφέα όπως ο Roger Penrose) που σε παίρνει κυριολεκτικά από το χέρι για να βυθιστείς μαζί του στο δρόμο της πραγματικότητας!

Υπάρχει βέβαια και το ζήτημα της "ταυτότητας" των ανθρώπων, που ανακύπτει από τις .. μπανάλ πληροφορίες που αισθάνονται την ανάγκη να (ανα)μεταδίδουν μέσω κοινωνικών δικτύων, όπως το Facebook και το Τwitter. Τι  μας "λέει" αυτή η συμπεριφορά για το πώς "βλέπουμε" τον εαυτό μας? Μήπως μας λέει κάτι, για το πόσο (αν)ασφαλείς αισθανόμαστε? Δεν θυμίζει τη συμπεριφορά μικρών παιδιών όταν φωνάζουν "Κοίτα, μαμάκα, φόρεσα την κάλτσα μου! Τώρα έβαλα και την άλλη!"? Επιτέλους, τι μας "λένε" όλα αυτά για την προσωπικότητά μας ?

                                                      Gabriel Mark Lipper - Adonis dilemma

ΥΓ. Δεν βλάπτει το κλικάρισμα σε εικόνες και link της ανάρτησης!

:)

Ζούμε σε μία προσομοίωση ?

Αν κάποιος δεν έχει έρθει σε επαφή με τις ιδέες του Nick Bostrom, ενός φιλόσοφου στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης, ίσως να μη μπορεί να διανοηθεί ότι το σύμπαν στο οποίο ζούμε, είναι ενδεχομένως το χόμπυ κάποιου κομπιουτερόβιου πιτσιρικά, που ελέγχει τις ζωές μας απο τον καναπέ του σπιτιού του !

Ίσως σοκάρει ένα τέτοιο ενδεχόμενο, αλλά πάντως δεν είναι διόλου απίθανο. Αν μάλιστα αποδεχτούμε την λογική υπόθεση του αξιότιμου Dr. Bostrom, τότε είναι σχεδόν βέβαιο απο μαθηματική άποψη ότι ζούμε σε μία προσομοίωση κάποιου υπερεξελιγμένου υπολογιστή !

Η υπόθεση είναι η εξής. Η καλπάζουσα τεχνολογική εξέλιξη θα μπορούσε να οδηγήσει σε έναν υπολογιστή με αφάνταστα μεγαλύτερη υπολογιστική ισχύ — απ' όλους τους ανθρώπινους εγκεφάλους μαζί — και συνεπώς οι τεχνολογικά εξελιγμένοι μετα-άνθρωποι, θα διαθέτουν την δυνατότητα να "τρέχουν" προσομοιώσεις των προγόνων τους, δηλαδή της εξελικτικής ιστορίας τους, μέσω εικονικών κόσμων στους πανίσχυρους υπολογιστές τους, που θα "κατοικούνται" από εικονικούς ανθρώπους με πλήρως ανεπτυγμένα εικονικά νευρικά συστήματα.

Με βάση τους σημερινούς ρυθμούς, αρκετοί ειδικοί της επιστήμης των υπολογιστών διαβλέπουν ότι θα έχουμε τέτοιους υπερεξελιγμένους  Η/Υ στα μέσα του αιώνα. Όμως όσο αφορά το επιχείρημα του Dr. Bostrom, δεν έχει καμμία σημασία αν αυτό γίνει σε 50 χρόνια ή 5 εκατομμύρια χρόνια. Αν ο πολιτισμός μας επιζήσει μέχρι να φτάσει σε αυτό το τεχνολογικό επίπεδο, και αν οι μετα-άνθρωποι απόγονοί μας "τρέξουν" πολλές προσομοιώσεις για ερευνητικούς σκοπούς ή για διασκέδαση, τότε ο αριθμός των εικονικών απογόνων που θα έχουν δημιουργήσει θα είναι εξαιρετικά πολύ μεγαλύτερος απο τον αριθμό των πραγματικών απογόνων μας !

Επιπλέον δεν θα υπάρχει τρόπος για κανέναν απο αυτούς τους απογόνους να γνωρίσει ποτέ αν είναι εικονικός ή πραγματικός, επειδή οι αισθήσεις και τα συναισθήματα στο πλαίσιο των εμπειριών τους, θα είναι αδύνατο να αντιδιασταλούν.  Όμως, με δεδομένο ότι θα υπάρχουν πολλοί περισσότεροι  εικονικοί απόγονοι, είναι προφανές ότι οποιοσδήποτε μετα-άνθρωπος θα είναι σε θέση να εκτιμήσει,  με βάση τις πιθανότητες, πως είναι σχεδόν βέβαιο ότι ζει σε ένα εικονικό κόσμο.

Πρίν απο αρκετά  χρόνια, σε ένα πάρτυ στη Γλασκώβη, είχα  μία έντονη συνομιλία με μία φίλη σκωτσέζα ζωγράφο. Προσπαθούσα να της εξηγήσω ότι οι άνθρωποι δεν είμαστε παρά μηχανές που λειτουργούν με χημικό-ηλεκτρικό τρόπο, και ότι όλες οι δοξασίες περί ψυχής δεν είναι παρά αυθαίρετες ανθρωπογενείς ανοησίες. Η συζήτηση έληξε άδοξα όταν μου φώναξε με όση δύναμη μπορούσε : "Εγώ πάντως δεν είμαι μηχανή !", και έφυγε βροντώντας την πόρτα πίσω της.

Πόσο θα ήθελα να την είχα τώρα μπροστά μου,  αλλά μόνο για να της μεταφέρω την υπέροχη  ιδέα του φιλόσοφου συμπατριώτη της. Θα προσπαθούσα φυσικά να της πω ότι η έμπνευση του Dr. Bostrom ενδεχομένως να έχει και λογιστικής φύσεως περιπλοκές, όπως πχ ότι οι εικονικοί άνθρωποι κάποια στιγμή πιθανότατα θα δημιουργήσουν τις δικές τους προσομοιώσεις με δισεκατομμύρια κατοίκους η καθεμία. Αυτή η εκθετική αύξηση  των  ενδεχόμενων προσομοιώσεων σε πολλά μάλιστα επίπεδα, ίσως καταλήξει σε κάποιο μήνυμα του Η/Υ, όπως το παρακάτω :

“Insufficient Memory to Continue Simulation.”

Η παλιά τεχνοφοβική φίλη, που πιθανότατα θα είχε "ξαναφρικάρει", μπορεί τουλάχιστον να μη ξαναβρόνταγε την πόρτα αν της έλεγα ότι σαν αθεράπευτα ... ρομαντικός, προτιμώ το κλασσικό μεν, αλλά σαφέστερο μήνυμα :

“Game Over !”

:)

YΓ: Σίγουρα δεν βλάπτει ένα κλικ στα πόδια της γυμνάστριας της 1ης εικόνας.  Ασφαλώς, το ίδιο ισχύει και για την αρκετά ενδιαφέρουσα ... προσομοίωση της παρακάτω 2ης εικόνας !

Γυναίκες και Ηλεκτρόνια

Μία γνωστή μου φιλόλογος, διατύπωσε πρόσφατα τον συναρπαστικό ισχυρισμό ότι oι γυναίκες καταλαβαίνουν τους υπολογιστές καλύτερα απ' ότι οι άντρες. Αφού εξήγησε την σαφή θέση της, διαπίστωσα ότι ενδεχομένως να είχε δίκιο !

Μου τόνισε ότι οι άντρες θέλουν πάντοτε να μαστορεύουν τον Η/Υ, να τον διαλύουν, να προσθέτουν μνήμη και περιφερειακά, ενώ οι γυναίκες εστιάζουν την προσοχή τους σε σπουδαιότερα πράγματα, όπως πχ την αποστολή με email δεκάδων προσκλήσεων για μία συγκέντρωση αποφοίτων λυκείου. Αμέσως κατάλαβα ότι αυτό εναρμονίζεται πλήρως με τις δικές μου εμπειρίες στα προϊόντα της τεχνολογίας. Όταν για παράδειγμα χαλάει το αυτοκίνητό μου, με πιάνει ακατάσχετη μανία να εντοπίσω επακριβώς τη βλάβη και καθυστερώ, ενώ εκείνη με διαβεβαιώνει ότι σε ανάλογη περίπτωση θέλει απλώς  να ξοδέψει μερικά χρήματα για την επισκευή, ώστε μετά να οδηγήσει για να συναντήσει τις φίλες της στο συνηθισμένο τους στέκι. Οι γυναίκες φαίνεται να αντιλαμβάνονται διαισθητικά ότι ο τρόπος λειτουργίας έχει πολύ μικρότερη σπουδαιότητα απο την χρήση.

Στο ανώτατο επίπεδο οι Η/Υ είναι εργαλεία που αποθηκεύουν και επεξεργάζονται μηνύματα, κείμενα, εικόνες, σχέδια,  video και μας επιτρέπουν το άνοιγμα καναλιών  επικοινωνίας με άλλους ανθρώπους. Στο επόμενο επίπεδο προς τα κάτω, έχουμε τον επεξεργαστή, την μητρική κάρτα, και τις υποδοχές επέκτασης με διάφορα  καλούδια  τόσο ισχυρά, που απαιτούν πρόσθετους ανεμιστήρες. Πιό κάτω, βρίσκουμε μικροτσίπ πυριτίου με τα φανταστικά τους συμπλέγματα  διασυνδέσων και τα ενσωματωμένα τρανζίστορ διατεταγμένα σε πύλες. Ακόμη πιό κάτω είναι το "ντοπαρισμένο" κρυσταλλικό πλέγμα των ατόμων πυριτίου, μέσα απο το οποίο διαδίδονται τα ηλεκτρόνια και οι οπές.

Είναι νομίζω εύλογο να στέλνονται όλες εκείνες οι προσκλήσεις που προαναφέραμε, χωρίς να πολυσκεφτόμαστε την αξιοπιστία της τεράστιας γκάμας οργανωσιακών λειτουργικοτήτων, που η καθεμιά τους στηρίζεται στην κατώτερή της και συνάμα στηρίζει την ανώτερή της. Το πώς λειτουργεί το κάθε επίπεδο δεν έχει σημασία. Αρκεί να αποσταλούν οι προσκλήσεις ! Στο κάτω κάτω μπορούμε να το κάνουμε πηγαίνοντάς τες και οι ίδιοι.

Βέβαια δεν βλάπτει που και που να θυμόμαστε οτι οι Η/Υ είναι μηχανές. Όπως και κάθε άλλη μηχανή λειτουργούν μετακινώντας ύλη απο το ένα μέρος στο άλλο. Επειδή η εν λόγω ύλη αποτελείται αποκλειστικά και μόνο απο ηλεκτρόνια, κινείται με ταχύτητα αστραπής, αλλά εννοιολογικά δεν διαφέρει απο ένα βάκτρο εμβόλου ή έναν στροφαλοφόρο άξονα αυτοκινήτου. Σε τελική ανάλυση ο σκοπός της μηχανικής υπολογιστών εξακολουθεί να είναι η συναρμολόγηση μηχανικών συνδέσεων ικανών να προκαλέσουν κάτι φυσικό, όπως την απόθεση μελανιού σε μιά σελίδα χαρτιού, την κίνηση του κώνου ενός μεγαφώνου ή την συστροφή του υγρού κρυστάλλου σε κάποιο εικονοστοιχείο οθόνης. Όμως μια κρίσιμη διαφορά ανάμεσα στους υπολογιστές και τα άλλα είδη μηχανών έγκειται στην ευκολία με την οποία μπορούν να τροποποιηθούν οι μηχανικές τους συνδέσεις. Αυτή η διαδικασία τροποποίησης ονομάζεται προγραμματισμός . Μπορεί να τα έχουμε ξεχάσει ή να μην τα γνωρίζουμε όλα αυτά, αλλά ίσως δεν πειράζει, εφόσον εκείνο που τελικά μετράει είναι να σταλούν οι προσκλήσεις!

Είναι λοιπόν προφανές ότι χρωστάμε την ύπαρξη, την αξιοπιστία και την χρησιμότητα των Η/Υ σε αρχές οργάνωσης. Το ότι οι γυναίκες κατανοούν καλύτερα την σπουδαιότητα του ανώτατου επίπεδου των οργανωσιακών λειτουργικοτήτων δεν αποτελεί είδηση, επειδή ήταν ήδη γνωστό στους αρχαίους, γραμμένο σε πάμπολλα κείμενα, με πλέον αξιοσημείωτο το I Ching. Σύμφωνα με την ταοϊστική φιλοσοφία, το Σύμπαν ωθείται προς τα εμπρός απο την σύγκρουση δύο αντίθετων αρχών, του Γιν και του Γιανγκ, οι οποίες διαρκώς παράγουν και εκτοπίζουν η μία την άλλη. Το Γιανγκ αντιπροσωπεύει την αρρενωπότητα, τον Ήλιο, την Θερμότητα, το φως, την κυριαρχία κλπ. Το Γιν, απο την άλλη, αντιπροσωπεύει τη θηλυκότητα, τη Σελήνη, τις υλικές μορφές, το κρύο την υποταγή κλπ. Το Γιανγκ, η προσήλια νότια πλευρά του βουνού, δημιουργεί, ενώ το Γιν, η σκιερή βόρεια πλευρά, ολοκληρώνει ότι δημιουργήθηκε.

Θα μπορούσε κανείς να πει ότι διανύουμε την εποχή του Γιν και ότι, έστω κι' αν οι υπολογιστές  δημιουργήθηκαν απο το Γιανγκ, έφτασαν στην πλήρη εκδίπλωση των δυνατοτήτων τους υπο την κυριαρχία του Γιν.

Την ίδια διαπίστωση μπορούμε να την εκφράσουμε με πιο άμεσο δυτικό τρόπο, λέγοντας οτι οι υπολογιστές αρχικά συνελήφθησαν ως σκύλοι, αλλά τώρα έχουν γίνει γάτες. Η  μηχανή που φέρνουμε στο σπίτι απο το κατάστημα είναι έξυπνη, ιδιοτελής, μπαίνει διαρκώς μέσα στα πόδια μας και πάντοτε σκευωρεί για να μας βάλει να κάνουμε ότι θέλει εκείνη. Όταν όμως την απογυμνώσουμε απο την εκζήτησή της και διεισδύσουμε πέρα απο την εξωτερική όψη στα καλώδια, τα τρανζίστορ, τις πύλες και τους αλγορίθμους, βρίκουμε απόλυτη υπακοή και αφοσίωση, ευθύτητα και απλότητα. Δηλαδή,  ένα σκύλο !

ΥΓ: Όπως πάντα, οι δύο εικόνες κρύβουν video