Έτσι είναι, αν έτσι νομίζετε

Ως ανθρωπότητα κάναμε την εμφάνισή μας περίπου 100.000 χρόνια πριν, δηλαδή τότε που σαν ξεχωριστό είδος αποκλίναμε απο τους Κρο-Μανιόν και τους Νεάντερνταλ.  Γύρω στο 25 % των προγόνων μας πέθαιναν με τη γέννησή τους ή λίγο μετά, ενώ το προσδόκιμο ζωής των υπολοίπων ήταν μόλις στα 25 χρόνια περίπου !

Παράλληλα, "σκοτωνόμασταν" και αποδεκατιζόμασταν:

- απο μικροοργανισμούς των οποίων αγνοούσαμε την ύπαρξη,

- απο σεισμούς που νομίζαμε ότι προοιώνιζαν δεινά,

- απο καταιγίδες που δεν γνωρίζαμε ότι προέρχονταν απο το γήϊνο κλιματικό σύστημα,  

- απο άλλα γεγονότα (ηφαιστειακές εκρήξεις, κλπ) που προέκυπταν, επειδή γεννηθήκαμε σε έναν πλανήτη που ψύχεται μέσω ρηγμάτων στον φλοιό του... 

Βέβαια, ούτε εμείς βοηθούσαμε την κατάσταση, επειδή μπλέκαμε σε διαμάχες για γυναίκες, τροφή, έλεγχο περιοχών κλπ 

Μολαταύτα, είναι εύκολα αντιληπτό οτι πετύχαμε βαθμιαία πρόοδο, αν και βασανιστικά αργά. Τουλάχιστον, μπορούμε να ισχυριστούμε, ότι αυτή η πρόοδος ήταν αποκλειστικά ένα ανθρώπινο επίτευγμα !  Γιατί όμως;  

Η απάντηση είναι απλή. 

Δυστυχώς, στα πρώτα ~ 96.000 χρόνια αυτής της διαδρομής μας, η παντοδύναμη και πανταχού παρούσα επουράνια οντότητα απλώς μας "παρακολουθούσε" με σταυρωμένα χέρια, με πλήρη αδιαφορία και δίχως έλεος ! 

Ευτυχώς που γύρω στα 4.000 χρόνια πριν, το ιδιότροπο υπερκόσμιο ον αποφάσισε ξαφνικά αλλαγή πλεύσης : " Γαμώτο, ήρθε η ώρα να επέμβω ! Και ο καλύτερος τρόπος για να ξεκινήσω είναι πιθανότατα με εμφανίσεις σε αδαείς, αγράμματους βοσκούς της Μέσης Ανατολής, στην εποχή του χαλκού. Έτσι τα καλά μου νέα θα διαδοθούν παντού, και φυσικά θα φτάσουν ακόμα και στη Κίνα περίπου 1000 χρόνια μετά την παρέμβασή μου ! " 

Αυτά τα τελευταία  οφείλει να τα πιστεύει κανείς, αν είναι Θεϊστής ! Πάντως, σε κάθε περίπτωση ... έτσι είναι αν έτσι νομίζετε. 


Αυτό το post είναι  ελεύθερη απόδοση του video στον συνδέσμο: Chris Hitchens  - Brutal four minutes for Religion
  

Όπως πάντα, δεν βλάπτει ένα αριστερό κλικ στις 2 εικόνες  :)


YΓ: Ο Luigi Pirandello στον πρόλογο του Così è, se vi pare!,  γράφει:

"Νομίζω πως η ζωή είναι μία πολύ θλιβερή φάρσα. Γιατί έχουμε μέσα μας - χωρίς να μπορούμε να ξέρουμε πως, γιατί κι από που - την ανάγκη να εξαπατούμε αδιάκοπα τον εαυτό μας, δημιουργώντας μία πραγματικότητα (μία για τον καθέναν και ποτέ την ίδια για όλους) που κάθε τόσο αποδεικνύεται ότι είναι μάταιη και φανταστική."

Χιλιοειπωμένο ... αλλά πάντα επίκαιρο.

Αυτά τα μάτια !

Μερικοί άνθρωποι που αδυνατούν να κατανοήσουν το επιστημονικά τεκμηριωμένο γεγονός της Δαρβινικής εξέλιξης,  καταφεύγουν στο ανθρώπινο ... μάτι,  υποστηρίζοντας πως κάτι τόσο περίπλοκο είναι αδύνατο να έχει εξελιχθεί με τυχαίες  μεταλλάξεις στη διάρκεια των  εκατομμυρίων ετών που η φύση είχε στη  διάθεσή της.

Πιο συγκεκριμένα, διατείνονται ότι ένα μάτι λειτουργεί μόνο αν είναι πλήρες σε όλες του τις λεπτομέρειες, και αναρωτιούνται, πως γίνεται να έχουν εξελιχθεί βαθμιαία τα διαφορετικά μέρη του ματιού, όπως ο φακός, ο αμφιβληστροειδής, η κόρη κλπ, αφού καμιά απο αυτές τις δομές  δεν επιτυγχάνει την όραση απο μόνη της.

Ακόμη κι' ο Δαρβίνος αναγνώρισε απο την αρχή ότι το μάτι είναι δύσκολο να εξηγηθεί εξελικτικά. Δύσκολο, αλλά όχι αδύνατο ! Οι επιστήμονες έχουν πλέον προσεγγίσει τα συγκεκριμένα βήματα διαμέσου των οποίων κάποια πρωταρχική οφθαλμοειδής δομή, όπως ένα φωτοευαίσθητο τμήμα του δέρματος, μπορεί να έχει υποστεί σταδιακά βαθμιαίες αλλαγές, έτσι ώστε να σχηματιστεί τελικά το περίπλοκο ανθρώπινο μάτι με τις τόσες δυνατότητες.

Στην εξελικτική  ιστορία και μέσω της φυσικής επιλογής έχουν εμφανιστεί πολλές και διαφορετικές δομές ματιών. Απο αρκετές σκοπιές το ανθρώπινο μάτι δεν είναι καν  η καλύτερη απο αυτές τις δομές. Πχ, τα αιμοφόρα αγγεία διατρέχουν την επιφάνεια του αφιβληστροειδή χιτώνα αντί να βρίσκονται κάτω απο αυτόν, και συνεπώς παρεμποδίζουν την όραση με την πληθική αύξησή τους, αλλά και με διαρροές αίματος. Είναι λοιπόν προφανές ότι τα αυθαίρετα και αντιεπιστημονικά αντιεξελικτικά επιχειρήματα των Θεϊστών δεν στέκουν. Αν η ζωή είχε δημιουργηθεί απο κάποιο Θεό, ή κάποιας μορφής ευφυή δημιουργό, ή κάποια άλλη παντοδύναμη οντότητα, αυτή θα ήταν υπεύθυνη και για την δημιουργία  του ματιού, που όμως έχει κακοτεχνίες στον δήθεν σχεδιασμό του.

Οι βιολόγοι έχοντας αντιμετωπίσει ολόκληρο το εύρος των λιγότερο εξελιγμένων φωτοευαίσθητων δομών που υπάρχουν στα έμβια είδη, έχουν πλέον επιβεβαιώσει τα διάφορα εξελικτικά στάδια των ματιών.

Η απλή φωτοευαίσθητη δερματική περιοχή κάποιου προγονικού οργανισμού παρείχε ένα ελάχιστο πλεονέκτημα επιβίωσης, επειδή επέτρεπε πλέον την διαφυγή απο θηρευτές. Στη συνέχεια τυχαίες αλλαγές δημιούργησαν μία δερματική γούβα στη φωτοευαίσθητη περιοχή, ένα δερματικό λάκκο που έκανε την "όραση" λίγο πιό οξεία. Παράλληλα η είσοδος αυτού του βαθουλώματος σταδιακά στένευε, έτσι ώστε το φως να μπαίνει απο ένα μικρό άνοιγμα, όπως σε μία φωτογραφική μηχανή.

Κάθε μία απο τις αλλαγές αυτές προσέδιδε κάποιο επιπρόσθετο  πλεονέκτημα επιβίωσης, οσοδήποτε μικρό. Τελικά, η φωτοευαίσθητη δερματική περιοχή εξελίχθηκε σε αμφιβληστροειδή, ενώ το στρώμα με τα δερματικά κύτταρα και τις χρωστικές εξελίχθηκε στο οπίσθιο τμήμα του ανθρώπινου ματιού.  Με το χρόνο ένα είδος φακού σχηματίστηκε στο μπροστινό τμήμα του ματιού, το οποίο πιθανότατα δημιουργήθηκε καθώς ένας διπλής στρωμάτωσης διαφανής ιστός, που περιείχε αυξανόμενες ποσότητες υγρού, έδωσε την κυρτή καμπυλότητα στο ανθρώπινο μάτι.

Το εκπληκτικό είναι ότι έχουν βρεθεί  σε διάφορα ζωϊκά είδη μάτια που αντιστοιχούν σε κάθε ένα απο τα στάδια της εξελικτικής ακολουθίας που μόλις περιγράφτηκε ! Η ύπαρξη αυτού του μεγάλου εύρους λιγότερο περίπλοκων φωτοευαίσθητων δομών επιβεβαιώνει απόλυτα το πώς εξελίχθηκαν περίπλοκα μάτια σαν τα δικά μας.

Τα πρώτα έμβια όντα με υποτυπώδεις δομές που έμοιαζαν με αρχέγονο μάτι εμφανίστηκαν περίπου 550 εκατομμύρια χρόνια πριν. Για την μετάβαση απο το στάδιο του φωτοευαίσθητου δέρματος στο στάδιο της οφθαλμικής φωτογραφικής μηχανής φαίνεται να έχουν απαιτηθεί μόλις 364 χιλιάδες χρόνια περίπου.

Κρίμα που όλα παραπάνω έρχονται σε κραυγαλέα αντίθεση με την λεπτομερέστατη χρονολόγηση του αρχιεπισκόπου Ussher (17ος αι.), o οποίος με βάση την Παλαιά Διαθήκη είχε προσδιορίσει ως ημερομηνία δημιουργίας του κόσμου την νύχτα πριν την Κυριακή 23 Οκτωβρίου 4004 πΧ, σύμφωνα με το Ιουλιανό ημερολόγιο φυσικά !

Να χαρείς τα ... μάτια σου, καλέ

YΓ: Οι 2 εικόνες κρύβουν ενδιαφέρουσες μουσικές εκδοχές για τα μάτια! Όσο για τα links στο κείμενο ... είναι πιό πεζά, τ' ομολογώ.

:)

Good Vibrations

Όσο απίθανο κι' αν φαντάζει, η συσκευή που αρκετές γυναίκες χρησιμοποιούν σε σεξουαλικά παιχνίδια, έχει ρίζες που είναι εκπληκτικά  "αντισηπτικές" και "κλινικές". Πάμπολλοι γιατροί συνταγογραφούσαν δονητές για δεκαετίες ως θεραπευτικό μέσο για μία αξιοπερίεργη ασθένεια: την υστερία  !

 Η υστερία, που ετυμολογικά προέρχεται απο την λέξη ὑστέρα (μήτρα ή/και uterus),  εμφανιζόταν σε γυναίκες με "συσσωρευμένη" ... σεξουαλική ενέργεια. Σύμφωνα με παλαιότερους γιατρούς και θεραπευτές, καλόγριες, χήρες και γεροντοκόρες ήσαν ιδιαίτερα επιρρεπείς σ' αυτή την "πάθηση", όπως και πολλές παντρεμένες γυναίκες κυρίως στη Βικτωριανή περίοδο. Στα τέλη του 19ου αιώνα, αμερικάνοι γιατροί υπολόγιζαν οτι περίπου τα 3/4 των γυναικών ήσαν υποψήφια  θύματα της εν λόγω ύπουλης "πάθησης" !

Η εισαγωγή του κλειτοριδικού οργασμού ως θεραπεία για την υστερία αναφέρεται σε ιατρικά κείμενα απο τον 1ο αι. μΧ.   Η τυπική διαδικασία ήταν εξαιρετικά απλή. Κατά τα λεγόμενά τους, οι γιατροί ασκούσαν χειρωνακτική θεραπευτική αγωγή, επιφέροντας ένα είδος "παροξυσμού", όπως το έλεγαν. Η ορολογία αυτή συγκάλυπτε αυτό που τώρα ονομάζουμε σεξουαλική κλιμάκωση.

Προφανώς, αυτή η θεραπευτική χειρωνακτική διέγερση ήταν χρονοβόρα και, για τους γιατρούς τουλάχιστον, βαρετή. Στο βιβλίο  Τhe Technology of Orgasm: "Hysteria", the Vibrator and Women's Sexual Satisfaction, η ιστορικός της επιστήμης Rachel P. Maines αναφέρει οτι οι γιατροί συνήθως μεταβίβαζαν αυτή την κουραστική δουλειά σε μαίες !

Η εφεύρεση του ηλεκτρισμού έκανε τα πράγματα πιο εύκολα. Ο γιατρός  Joseph Mortimer Granville στις αρχές της δεκαετίας του 1880 πατεντάρισε έναν ηλεκτρομηχανικό δονητή για την ανακούφιση των μυϊκών πόνων, αλλά σύντομα οι γιατροί κατάλαβαν ότι μπορούσαν να τον χρησιμοποιήσουν και σε άλλα μέρη του σώματος. Η εφεύρεση αυτή συνεισέφερε στην ελαχιστοποίηση του θεραπευτικού χρόνου, αλλά παράλληλα αύξησε και το πάχος των ιατρικών πορτοφολιών !

Όμως και οι πάσχουσες ήσαν ιδιαίτερα ευτυχείς. Πολλαπλασιάστηκαν τα κέντρα που προσέφεραν ιατρικές υπηρεσίες "δονήσεων". Μάλιστα ακόμα και οι κατασκευαστές δονητών προειδοποιούσαν τους γιατρούς να μη το παρακάνουν με την μοντέρνα συσκευή τους.

Με το γύρισμα του αιώνα άρχισαν οι διαφημίσεις  δονητών για όσες γυναίκες ήθελαν να δοκιμάσουν την θεραπεία μόνες τους στο σπίτι. Έτσι o δονητής έγινε η πέμπτη δημοφιλέστερη ηλεκτρική συσκευή  του σπιτιού, μετά την ραπτομηχανή, τον ανεμιστήρα, την ηλεκτρική τσαγιέρα και την τοστιέρα !

Το κύρος του δονητή ως ιατρικής συσκευής άρχισε να υποχωρεί την δεκαετία του 1920 , όταν ο Sigmund Froud  πιστοποίησε την σεξουαλική διάσταση του "παροξυσμού". Το 1952, η Αμερικανική Ψυχιατρική Ένωση αφαίρεσε την υστερία απο την επίσημη λίστα των ψυχιατρικών παθήσεων.

Όταν  την δεκαετία του 1960 οι δονητές έγιναν και πάλι πολύ δημοφιλείς, οι γυναίκες δεν χρειάζονταν πλέον το πρόσχημα κάποιας πάθησης για να δικαιολογήσουν την αγορά τους !

ΥΓ1:  Ακολουθούν ορισμένοι σχετικοί σύνδεσμοι

What do women want ? Hint: Batteries required

In the Next Room (or The Vibrator Play)

Forbidden Technology

For Pleasure: A History of the Vibrator


ΥΓ2: Αν κλικάρετε τις 2 εικόνες, μάλλον  δεν θα εκπλαγείτε ...

21 διαχρονικά διαμάντια ...

21 εκτυφλωτικά διαμάντια βρίσκονται στον παρακάτω σύνδεσμο:

J. Krishnamurti:   H πρώτη και τελευταία ελευθερία !

Ο πρόλογος του  Αldous Huxley είναι ανεπανάληπτος ...

Aκόμη θυμάμαι ζωντανή την θαυμάσια ομιλία του Jiddu Krishnamurti που παρακολούθησα κάποιο καλοκαίρι, στο Βrockwood Park στο Λονδίνο...  Ήταν η πρώτη και τελευταία φορά που είδα αυτόν τον υπέροχο άνθρωπο, που απρόσμενα άγγιξε τη σκέψη μου.

"Ο ομιλητής είναι εντελώς ασήμαντος - είναι σαν ένα οποιοδήποτε εργαλείο, σαν ένα τηλέφωνο"   J. Krishnamurti

4 μνημειώδεις ομιλίες του στο Πανεπιστήμιο San Diego, το 1970,  με  αγγλικούς υπότιτλους

Ομιλία 1

Ομιλία 2

Ομιλία 3

Ομιλία 4

  
«Το να εισαι οπαδός κάποιου είναι ηθικά βλαβερό, όποιος κι' αν είναι αυτός»


YΓ: Οι 2 φωτογραφίες "κρύβουν" αντίστοιχα video

Διπλός Jacques Prévert (1900 - 1977)

ΕΛΕΥΘΕΡΗ ΣΥΝΟΙΚΙΑ (Quartier Libre)

Έβαλα το πηλίκιό μου στο κλουβί

και βγήκα με το πουλί στο κεφάλι

Λοιπόν;

δε χαιρετάνε πια;

ρώτησε ο διοικητής

Όχι

δε χαιρετάνε πια

απάντησε το πουλί

Α, καλά

συγχωρείστε με νόμιζα πως χαιρετάνε

είπε ο διοικητής

Συγχωρεμένος, κάθε άνθρωπος μπορεί να κάνει λάθος

είπε το πουλί.

Jacques Prévert I

ΠΑΤΕΡ ΗΜΩN (Pater Noster)

Πάτερ ημών ο εν τοις ουρανοίς

Κάτσε εκεί

Κι εμείς θα μείνουμε στη γη

Που μερικές φορές είναι τόσο ωραία

Με τα μυστήριά της της Νέας Υόρκης
Κι ακόμα με τα μυστήριά της των Παρισίων
Που αξίζουν όσο κι εκείνο της Αγίας Τριάδος

Με το μικρό κανάλι της του Ουρκ
Το μακρύ τείχος της Κίνας
Τον ποταμό της του Μορλέ
Τις λιχουδιές της του Καμπρέ
Με τον Ειρηνικό της Ωκεανό
Και τις δύο λίμνες της του Κεραμεικού

Με τα καλά παιδιά της και τα κακά της υποκείμενα

Με όλα τα θαύματα του κόσμου

Που είναι εδώ

Απλώς πάνω στη γη

Στη διάθεση του καθενός

Σκορπισμένα

Όλο έκπληξη και τα ίδια που είναι τόσο θαυμάσια
Και που δεν τολμούν να το παραδεχτούν
Όπως ένα όμορφο γυμνό κορίτσι που δεν τολμά
να δείχνει τα κάλλη του

Με τις φριχτές αθλιότητες του κόσμου

Τις λεγεώνες
Με τους δικούς τους λεγεωνάριους
Με τους δικούς τους βασανιστές

Με τους κυρίαρχους αυτού του κόσμου

Τους κυρίαρχους με τους ιερείς τους και τους προδότες τους

και τους γαλονάδες τους

Με τις εποχές
Με τα χρόνια

Με τα ωραία κορίτσια και τα γέρικα κωθώνια

Με τ' άχυρα της μιζέριας που σαπίζουν στ' ατσάλι των κανονιών.

Jacques Prévert II

Tamara de Lempicka, Ανδρομέδα (1927 - 1928)



YΓ:   Μonty Pythons:      Στρατιωτικές νεράϊδες 
"Εντάξει... Σταματείστε το!  Ανόητο και  λιγάκι ... ύποπτο νομίζω"

:-)

Lucy in the Sky with Diamonds

Oι ιατρικές  επιστήμες έχουν να επιδείξουν μία μακρά παράδοση αυτοπειραματισμού. Π.χ., τo εμβόλιο του τύφου, ο καρδιακός καθετηριασμός, μέχρι και τα ηλεκτρόδια που εμφυτεύονται  στο νευρικό σύστημα καθιερώθηκαν επειδή βρέθηκαν επιστήμονες που αυτοστρατολογήθηκαν ως ινδικά χοιρίδια.

Ένα απο τα πλέον μνημειώδη παραδείγματα συνέβη στις 6 Απριλίου 1943, όταν ο Ελβετός χημικός Αlbert Hofman (1906 – 2008) κάνοντας έρευνα στα παράγωγα του λυσεργικού οξέος, τυχαία ανέπνευσε απο τις άκρες των δακτύλων του LSD-25. Τρείς μέρες αργότερα, με την θέλησή του κατάπιε 250 μg αυτής της χημικής ένωσης, την οποία συνέθεσε έχοντας χρησιμοποιήσει ένα μήκυτα της σίκαλης.

Στην αυτοβιογραφία του "LSD, My problem child", αναφέρει ότι  "... περιήλθα σε μία MH δυσάρεστη κατάσταση που χαρακτηριζόταν απο εξαιρετικά διεγερμένη φαντασία. Ήμουν  σε ένα ονειρικό καθεστώς, με τα μάτια κλειστά (επειδή το φώς της μέρας έλαμπε ενοχλητικά) και αισθάνθηκα μία αδιάκοπη ροή φανταστικών εικόνων και εξαιρετικών σχημάτων με έντονο καλειδοσκοπικό χρωματικό παιγνίδισμα. Μετά απο δύο ώρες  η κατάσταση αυτή ξεθώριασε..."

Οι λέξεις "... επιθυμία να γελάω συνεχώς ..." ήταν απο τις τελευταίες που έγραψε δυσανάγνωστα στο ημερολόγιό του εκείνη τη μέρα.  Λόγω της κατάστασής του αποφάσισε να φύγει νωρίτερα απο το εργαστήριό του στη Sandoz (τώρα Νovartis).

Στο ταξίδι επιστροφής στο σπίτι  δεν μπορούσε να διακρίνει αν εκινείτο το ποδήλατό του !  Αυτή η ημερομηνία της 19ης Απριλίου ονομάστηκε "ημέρα ποδηλάτου" απο τους θιασώτες του LSD.

Τελειώνω αυτή την ανάρτηση με μία προσωπική νότα. Πριν απο δυόμισυ περίπου 10ετίες, σε ένα απίστευτο ιδιωτικό πάρτυ  Άγγλων μεταπτυχιακών φοιτητών στο South Kensington του Λονδίνου, με πλησίασε ξαφνικά η θεά Αφροδίτη, ίσως επειδή ήμουν ο μοναδικός έλληνας εκεί. Της είπα ότι  έμοιαζε να έχει διακτινιστεί απο τον Όλυμπο, κι' ας  ήταν ξανθιά και Αγγλίδα.

Εκείνη χαμογέλασε και χωρίς πολλές περιστροφές, εμφάνισε ένα μικροσκοπικό πρασινωπό χάπι και μου πρότεινε να το μοιραστούμε. Μόλις διαπίστωσε τον έντονο δισταγμό μου, επανήλθε λέγοντας ότι και το 1/4  αρκεί. Προβληματίστηκα, γιατί γενικά δύσκολα λέει κανείς όχι στη βελτιωμένη προσφορά μιας ολύμπιας θεάς. Τι έκανα τελικά ?  Μα φυσικά ότι θα έκανες και συ, φίλε αναγνώστη του blog. To σωστό για την ...  περίσταση !

Λίγες μέρες μετά, είδα στο BBC μία συνέντευξη του  Pierre Trudeau, τότε Πρωθυπουργού του Καναδά, λίγο πριν τελειώσει η θητεία του. Ο Trudeau είναι ίσως ο μοναδικός πολιτικός που έχω ποτέ συμπαθήσει. Ένας αδιάκριτος δημοσιογράφος τον ρώτησε : "'Εχετε ποτέ καπνίσει μαριχουάνα?" H απάντηση ήταν χωρίς δισταγμό: "Ποτέ στον Καναδά !"

Ένα κλικ στις 3 εικόνες ενδεχομένως να μην σας απογοητεύσει ...  

 YΓ: Σύμφωνα με τη δημοσίευση "Μixing the kykeon", o κυκεών, δηλαδή το ποτό που κατανάλωναν οι συμμετέχοντες στα Ελευσίνια Μυστήρια, μπορεί να είχε προέλθει απο παραισθησιογόνα της προαναφερθείσας ομάδας μηκύτων της σίκαλης.

Ξε-ύφανση του τόξου

Ο άγγλος ποιητής Keats ανησυχούσε έντονα μήπως o επιστημονικός ορθολογισμός ... "ξε-υφάνει" το ουράνιο τόξο. Στη σύντομη ζωή του, τον προβλημάτισε η  αποστράγγιση των φυσικών φαινομένων απο κάθε ποιητικό μυστήριο. Άλλωστε, είναι γνωστή η μομφή του στον Νεύτωνα οτι κατέστρεψε την ομορφιά του ουράνιου τόξου, επειδή το εξήγησε ανάγοντάς το σε πρίσματα !

Είναι πανέμορφη η ποίηση του Keats, αλλά αντίθετα μ' εκείνον έχω τη γνώμη ότι η μελέτη των ουράνιων τόξων εμπλουτίζει την "εκτίμησή" μας γι' αυτά. Η επιστήμη όχι μόνο δεν ... καταστρέφει, αλλά ανακαλύπτει  ομορφιά και ποίηση στον καμβά της φύσης.

Το πολύχρωμο τόξο είναι μόνο η αρχή. Αν το παρατηρήσουμε προσεκτικά θα δούμε ότι έξω απο το κεντρικό τόξο υπάρχει μία σκοτεινή ταινία ουρανού και ένα δεύτερο, αχνότερο τόξο, με χρώματα σε αντίθετη διάταξη. Εσωτερικά του κεντρικού τόξου υπάρχουν πρασινωπά και πορφυροειδή τόξα, τα γνωστά υπεράριθμα τόξα. Επίσης μπορεί να έχουμε διακύμανση της φωτεινότητας του κεντρικού τόξου κατά μήκος ή/και πλάτος, όπως και την διάσπασή του σε πολλαπλά τόξα κοντά στην κορυφή.  Αν το παρατηρήσουμε με γυαλιά polaroid, το τόξο αυξάνεται και μειώνεται με την κίνηση του κεφαλιού.

Η βασική εξήγηση του φαινομένου συνίσταται  στο ότι κάθε σταγονίδιο νερού στην ατμόσφαιρα, λειτουργεί σαν καθρέφτης, φακός και πρίσμα, όλα σε ένα πακέτο. Τα σταγονίδια σκεδάζουν ανισομερώς το ηλιακό φως, με τάση να το εστιάζουν 138 μοίρες σε σχέση με την προσπίπτουσα διεύθυνσή του. Τα σταγονίδια που σχηματίζουν αυτή τη γωνία με το ηλιακό φως δείχνουν φωτεινότερα. Όλα μαζί σχηματίζουν έναν δακτύλιο. Συνήθως βλέπουμε μόνο το πάνω μισό του εν λόγω δακτυλίου επειδή δεν υπάρχουν αρκετά σταγονίδια κοντά στο έδαφος.

Η γωνία των 138 μοιρών σημαίνει ότι μπορούμε να δούμε το ουράνιο τόξο με την πλάτη στον ήλιο. Τα σταγονίδια-φακοί  διαχωρίζουν το λευκό ηλιακό φως σε χρωματιστές ταινίες. Οι πολλαπλές ανακλάσεις μέσα στα σταγονίδια δημιουργούν τα εξωτερικά τόξα. Η κυματική συμβολή δημιουργεί υπεράριθμα τόξα. Οι παραμορφώσεις στο σχήμα των σταγονιδίων δημιουργούν διακυμάνσεις φωτεινότητας κατά μήκος του τόξου. Τα διάφορα μεγέθη των σωματιδίων παράγουν πολλαπλά διασπασμένα τόξα στη κορυφή. Τέλος, το φως πολώνεται όπως η λάμψη πάνω σε κάθε υδάτινη επιφάνεια.

Ουσιαστικά το ουράνιο τόξο δεν είναι παρά μία παραμορφωμένη εικόνα του ήλιου !  Η συγκεκριμένη επιπρόσθετη γνώση σίγουρα επαυξάνει την ομορφιά του.

Ένας ποιητής, ένας ζωγράφος ή ένας καλλιτέχνης, που κατά τεκμήριο είναι αισθητικά εξευγενισμένοι,  μπορούν να εκτιμήσουν την ομορφιά ενός ουράνιου τόξου. Όμως ένας άνθρωπος με  βαθιά επιστημονική κατανόηση των φυσικών φαινομένων έχει ένα εξαιρετικό πλεονέκτημα, ακόμα και αν δεν είναι τόσο αισθητικά εκλεπτυσμένος όσο ένας καλλιτέχνης: την επιπρόσθετη γνώση, που του δίνει επιπλέον δυνατότητες να εκτιμήσει βαθύτερα την ομορφιά και στο επίπεδο των φυσικών διεργασιών (σε μικρόκοσμο και μακρόκοσμο) που επίσης διέπονται  από εξαιρετικό κάλλος, δυστυχώς απροσπέλαστο για πολλούς ανθρώπους της τέχνης και της ποίησης.

Με λίγα λόγια, η επιστήμη προσθέτει, δεν αφαιρεί.

Με κλικ σε κάθε μία απο τις παραπάνω 3 εικόνες, θα διαπιστώσετε τις αφορμές για το κείμενό μου ...

Ανοιχτές πόρτες για πάντα

Eκτιμώ απεριόριστα την ισχύ της ανθρώπινης λογικής, που διαπερνά τις φυσικές επιστήμες μέσω της παράλογης αποτελεσματικότητας των μαθηματικών.

Δεν με ενοχλεί ιδιαίτερα που δεν είμαι χορτοφάγος, αλλά πάντως με προβληματίζει η έλειψη σεβασμού σε οποιαδήποτε μορφή ζωής.

Δεν έχω υβριδικό αυτοκίνητο, αλλά σκοπεύω να αγοράσω μόνο όταν βελτιωθούν οι επιδόσεις και η αυτονομία τους, σε πείσμα της μοδάτης και αμετροεπούς περιβαλλοντικής υστερίας.

Ως αθεράπευτα ελευθερόφρονας έχω την πεποίθηση ότι  όλοι oι άνθρωποι πρέπει να έχουν ίσες ευκαιρίες, άσχετα απο επιλογές και ιδιαιτερότητες.

Δεν νομίζω ότι υπάρχει κάποια υπερκόσμια οντότητα, που απαιτεί  να  την ...  δοξολογούν  δουλοπρεπώς και χωρίς σταματημό, που ανταποκρίνεται σποραδικά σε προσευχές,  ενώ παράλληλα διατηρεί αρχείο με ηθικές επιδόσεις  για αξιολόγηση σε εύθετο χρόνο.

Απεχθάνομαι την συντριπτική πλειοψηφία  των  πολιτικών και  όσους άλλους κάνουν τεμενάδες σε ρασοφόρους, ακόμα και στο όνομα μιας πολιτικά ορθής ανεκτικότητας. Όλοι τους παραβλέπουν ότι η πίστη σε θρησκευτικούς μύθους είναι ιδιωτικό ζήτημα, ενώ η πολιτική είναι δημόσια.

H  εξέλιξη των ειδών μέσω της φυσικής επιλογής είναι  πολλαπλά διασταυρωμένο και επιστημονικά  αδιαμφισβήτητο  γεγονός. Aς μάθουμε επιτέλους να το αντιμετωπίζουμε κατάματα.

Ευγενής και ... κομψός απολογητής της υπέρτατης Θεϊκής οντότητας

ΥΓ: Συστήνω ανεπιφύλακτα κλικ στις 2 εικόνες

:)

Δυαδικός αυτοματισμός

Να φύγουμε. Eμπρός!

Να φύγουμε μακρυά. Στα Γάβλανα!

Στα Γάβλανα! Εκεί που είναι η σωτηρία,

στης λήθης τ'απάνεμο λιμάνι.

Η γαλήνη. Εκεί!

Θύματα εξιλαστήρια της αγάπης,

της νύχτας ασκητικοί στρατοκόποι,

της αυγής περήφανοι περπατητές,

ανάφτε το θαλασσινό φανάρι.

Ποιός έχει τακαττ....

...τίνος το λέει στ'αλήθεια η καρδιά

ας έλθει...

Μη χρονοτριβούμε άδικα

σε μάταιες ανασκοπήσεις του παρελθόντος.

Οι καιροί είναι αβέβαιοι.

Καμμιά ασφάλεια δεν έχουν οι δρόμοι

και σε πολλά σημεία, η πλημμύρα

κατέκλεισε το παν. 

Στα σκοτεινά χαντάκια στοιβάχτηκαν

σε στάσεις ειρωνικές οι καρυάτιδες,

οι ποθοκρατόρισσες των ερωτικών μας χρόνων.

Το περίφημό τους χαμόγελο πέταξε μακρυά

κι ανθεί τώρα σε κάτι χαμένα ερημονήσια...

Τ'αστροπελέκι μας δείχνει το δρόμο.

Εμπρός! Στα Γάβλανα της Λυκαονίας,

ν'αναπαυθούμε... 

Ν. ΕΓΓΟΝΟΠΟΥΛΟΣ

ΥΓ1:  Διαβάζει ο Nικόλαος Εγγονόπουλος. Aνέκδοτη ηχογράφηση, Woodberry Poetry Room, 1950

Μπολιβάρ, Μέρος Α'

Μπολιβάρ, Μέρος Β'

Μπολιβάρ, Μέρος Γ'

(Με κλικ στην φωτογραφία ακούστε και το  υπέροχο: "Περί Ύψους" ) 

ΥΓ2:  "Νικόλαε Εγγονόπουλε, σε αυτόν τον κόσμον υπάρχουν δύο λογιών ανθρωποι, σε όλες τις τάξεις και σε όλες τις ειδικότητες. Οι δυνάμενοι να εκτοξεύσουν σπέρμα διεισδύοντες, και οι άνθρωποι οι εκτοξεύοντες μόνον σκατά. Εσύ ανήκεις εις τους πρώτους. Άσε τους άλλους να κάνουν τη βρωμερή δουλειά τους"

(Απόσπασμα απο το  κείμενο του Ανδρέα Εμπειρίκου  "Νικόλαος Εγγονόπουλος ή το θαύμα του Ελμπασάν και του Βοσπόρου", το οποίο πρωτοδημοσιεύτηκε στο περιοδικό Τετράδιο, τεύχος 3, Δεκέμβριος 1945)

Διανoουμενίστικος σνομπισμός

Όπως υπάρχει μεγάλο ποσοστό ακαλλιέργητων επιστημόνων με φυσικομαθηματικές και πολυτεχνικές  σπουδές, έτσι υπάρχει και μία μεγάλη τάξη  "διανοούμενων" των Θεωρητικών και Κοινωνικών σπουδών που είναι εντελώς αγράμματοι όσον αφορά τα Μαθηματικά και τις Θετικές Επιστήμες. Καλός είναι ο Αισχύλος, αλλά ίσως θα έπρεπε να διδάσκονται στα σχολεία μας και ιδέες που θα μας βοηθούσαν να καταλάβουμε τα θεμέλια της φύσης του σύμπαντος.

Αν και μερικοί ατυχώς θεωρούν την κλασσική μόρφωση ως βασική  προϋπόθεση για τον μετέπειτα εγκιβωτισμό κάποιου στη χορεία των "διανοουμένων", υπάρχουν και άλλες μορφές εκπαίδευσης, οι οποίες, καθώς προχωράμε ορμητικά στον 21ο αιώνα, ίσως να είναι καταλληλότερες για τους διανοούμενους του μέλλοντος.

Οι προκαταλήψεις πολλών που δεν έχουν "Θετική" μόρφωση είναι παροιμοιώδεις. Είναι  γνωστές  αρκετές ιστορίες και ανέκδοτα που αφορούν τον τρόπο με τον οποίο οι αμύητοι στα επιστημονικά ζητήματα προστατεύουν την άγνοιά τους, συνήθως υποτιμώντας χαριτωμένα με ένα προσποιητό κοσμοπολίτικο ύφος όλα όσα δεν καταλαβαίνουν, διασκεδάζοντας μάλιστα με την γνωστική τους ένδεια και ανεπάρκεια.

Με έκπληξή μου έχω δει γνωστό γλοιώδη δημοσιογράφο "τηλεαστέρα" να καυχιέται  για την απόλυτη ανικανότητά του στα Μαθηματικά ! Προφανώς είναι ευκολότερο να αστειεύεται κανείς με πράγματα που τον δυσκολεύουν, παρά να έχει την τιμιότητα να τα αντιμετωπίσει.

Ευτυχώς που υπάρχουν και οι  εξαιρέσεις. Πού και πού γίνονται best sellers εκλαϊκευμένα επιστημονικά βιβλία, όπως πχ το πασίγνωστο "A Brief History of Time" του  Stephen Hawking. Σύμφωνα με τον συγγραφέα, o χρόνος ανάγνωσης των 256 σελίδων του βιβλίου δεν ξεπερνά την μισή ημέρα και μάλιστα δεν απαιτούνται περισσότερες απο 1000 θερμίδες για την ... κατανόηση του περιεχομένου του.

Ποιό είναι το όφελος απο την μελέτη τέτοιων εκλαϊκευμένων  επιστημονικών πονημάτων; Μα φυσικά η αύξηση της ποσότητας της εύτακτης πληροφορίας στον εγκέφαλό μας. Ούτως ή άλλως,  η παρελκόμενη επίπτωση της απειροελάχιστης  αύξησης της συνολικής συμπαντικής εντροπίας, δεν θα πρέπει να μας απασχολεί ιδιαίτερα.

ΥΓ:  5 υπέροχα μικρά video με τον ανεπανάληπτο Richard Feynman

Ωδή σε ένα λουλούδι
Koινωνικές Επιστήμες
Ασέβεια στις "αυθεντίες"
Κανόνες Σκακιού και Φυσική
Αμφιβολία, Αβεβαιότητα και Θρησκείες

Η ευχαρίστηση του να ανακαλύπτεις πράγματα ...

Οικονομικές ... αστοχίες

Τα Οικονομικά δεν είναι επιστήμη με την πραγματική έννοια του όρου. Είναι απλά ένα τεχνούργημα της ανθρώπινης επινοητικότητας, που οδηγεί σε συμφωνίες μεταξύ "παικτών" παιγνίων στα πλαίσια μιας αποδεκτής κοινωνικής τεχνολογίας.

Είναι προφανές ότι στα οικονομικά παίγνια απουσιάζει κάποια υποκείμενη φυσική πραγματικότητα, εκτός απο εκείνη που αφορά τους "παίκτες". Οι οικονομικές ιδιότητες και οι κανόνες καθορίζονται και οριοθετούνται  απο τις ευμετάβλητες διαθέσεις των  "παικτών". Επειδή λοιπόν τα οικονομικά μοντέλα δεν είναι εγγενώς συνδεδεμένα με τις βιολογικές και φυσικές πραγματικότητες, αστοχούν αυθαίρετα όταν αλλάζει η ανθρώπινη κοσμοθεώρηση.

Κατά κανόνα τα Οικονομικά εδράζονται σε συστήματα ανθρώπινων πεποιθήσεων.  Συνεπώς, όταν οι "φυσικές" και οι "οικονομικές" οριακές συνθήκες γίνονται περιοριστικές, τότε τα Οικονομικά είναι άνευ σημασίας. Το παίγνιο δυστυχώς ... τελειώνει.

Σύνδεσμος για  απευθείας (online) διάβασμα του "κλασσικού" έργου: Τheory of Games and Economic Behaviour, των  John von Neumann  και Oskar Morgenstern

Η Απολογία ενός Μαθηματικού

Δεν έχω γλωσσική ή καλλιτεχνική ικανότητα, ενώ έχω πολύ μικρό ενδιαφέρον για τις πειραματικές επιστήμες. Θα μπορούσα να ήμουν ένας ανεκτός φιλόσοφος, αλλά όχι πολύ πρωτότυπου είδους.  Νομίζω ότι θα μπορούσα ίσως να γίνω ένας καλός δικηγόρος. Αλλά η δημοσιογραφία είναι το μοναδικό επάγγελμα, έξω απο την ακαδημαϊκή ζωή,  για το οποίο θα  ήμουν πεπεισμένος για τις πιθανότητές μου. Χωρίς αμφιβολία  σωστά επέλεξα να γίνω μαθηματικός, εάν το κριτήριο είναι αυτό που κοινότυπα ονομάζουμε επιτυχία.

Η επιλογή μου ήταν λοιπόν σωστή, εάν αυτό που ήθελα ήταν μία εύλογη, άνετη και ευτυχισμένη ζωή. Αλλά αν και οι δικηγόροι, οι χρηματιστές και οι εκδότες βιβλίων συνήθως διάγουν άνετους και ευτυχισμένους βίους, είναι πολύ δύσκολο να πούμε  ότι ο κόσμος είναι πιό "εύφορος"  λόγω της ύπαρξής τους.

Yπάρχει κάποιος λόγος με βάση τον οποίο μπορώ να ισχυριστώ ότι η ζωή μου  ήταν λιγότερο μάταιη ; Μου φαίνεται πάλι ότι υπάρχει μία μόνο δυνατή απάντηση:  ναι, ενδεχομένως,  αλλά, αν είναι έτσι, για έναν μόνο λόγο:

Δεν έχω ουδέποτε κάνει κάτι ‘χρήσιμο’.  Καμμία δική μου ανακάλυψη δεν έχει κάνει,  ή είναι πιθανό να κάνει, άμεσα ή έμμεσα, για καλό ή κακό, την παραμικρή διαφορά στις  συνθήκες ζωής στον κόσμο. 

Έχω βέβαια βοηθήσει στην εκπαίδευση άλλων μαθηματικών σαν εμένα, που η εργασία τους  υπήρξε, στο πλαίσιο της δικής μου συμβολής, εξίσου άχρηστη όπως η δική μου. Κρίνοντας με βάση όλα τα πρακτικά πρότυπα, η αξία της μαθηματικής μου ζωής είναι "μηδέν".   Εκτός μαθηματικών, η ζωή μου είναι τετριμμένη ούτως ή άλλως. Μετά βίας λοιπόν έχω μία μόνο ευκαιρία να δραπετεύσω απο την ετυμηγορία της πλήρους ασημαντότητας, όσον αφορά  το αν έχω δημιουργήσει κάτι άξιο λόγου. Το ότι  έχω δημιουργήσει "κάτι" είναι αναμφισβήτητο: το  ζήτημα είναι η αξία του.

Η περίπτωση της ζωής μου, όπως και τόσων άλλων παρόμοιων μαθηματικών, είναι η εξής: έχω προσθέσει "κάτι" στη γνώση, και βοήθησα άλλους να προσθέσουν περισσότερα.   Αυτό το  "κάτι" έχει μία αξία  που διαφέρει μόνο σε βαθμό, και όχι σε είδος, απο εκείνες τις δημιουργίες των μεγάλων μαθηματικών, ή  οποιωνδήποτε άλλων καλλιτεχνών, μικρών ή μεγάλων, που έχουν αφήσει πίσω τους κάποιο είδος μνημείου.

  

A Mathematician's Apology (November 1940)

G. H. Hardy (1877 - 1947)

  

"Τον Αρχιμήδη θα τον θυμούνται όταν ο Αισχύλος  ξεχαστεί, επειδή οι γλώσσες πεθαίνουν  αλλά οι μαθηματικές ιδέες όχι. Η  ‘αθανασία’ μπορεί να είναι ανόητη λέξη, αλλά πιθανότατα  ο μαθηματικός έχει την καλύτερη ευκαιρία του οτιδήποτε μπορεί  αυτή να σημαίνει"

Aνθρώπινο, πολύ Ανθρώπινο

"Οι Έλληνες δεν έβλεπαν τους ομηρικούς θεούς σαν κυρίους από πάνω τους, ή τους εαυτούς τους κάτω απ' τους θεούς σαν υπηρέτες, όπως έκαναν οι Εβραίοι. Έβλεπαν μόνο την αντανάκλαση των πιο επιτυχών δειγμάτων της ίδιας τους της κάστας, δηλαδή ένα ιδανικό, και όχι μια αντίθεση προς την ίδια τους τη φύση. 'Ένιωθαν συνδεδεμένοι μαζί τους, υπήρχε ένα αμοιβαίο ενδιαφέρον, ένα είδος συμμαχίας.

Ο άνθρωπος σκέφτεται τον εαυτό του ως "ευγενή" όταν δίνει στον εαυτό του τέτοιους θεούς, και βάζει τον εαυτό του σε μια σχέση μ' αυτούς όμοια μ' εκείνη που υπάρχει ανάμεσα στην κατώτερη και στην ανώτερη "αριστοκρατία". Εκεί όπου αποτύγχαναν να κυριαρχήσουν οι Ολύμπιοι θεοί, η ελληνική ζωή γινόταν πιο ζοφερή και πιο γεμάτη από αγωνία.

Ο χριστιανισμός, από την άλλη μεριά, συνέθλιψε και κατακερμάτισε τον άνθρωπο πλήρως, και τον βύθισε σαν σε παχιά λάσπη. Τότε ευθύς, μέσα στο συναίσθημα της πλήρους πτώσης, αφέθηκε να λάμψει το φως της θεϊκής συμπόνιας, κι έτσι ο έκπληκτος άνθρωπος, εμβρόντητος απ' αυτήν την πράξη ελέους, έβαλε φωνή έξαλλης χαράς και για μια στιγμή πίστεψε ότι έφερε όλο τον ουρανό μέσα του.

Όλες οι ψυχολογικές εφευρέσεις του χριστιανισμού δουλεύουν γι' αυτήν την άρρωστη υπερβολή του συναισθήματος, για τη βαθιά διαφθορά του κεφαλιού και της καρδιάς που είναι απαραίτητη γι' αυτήν. Ο χριστιανισμός θέλει να καταστρέψει, να κατακερματίσει, να αποβλακώσει, να προκαλέσει μέθη. Μόνο ένα πράγμα δεν θέλει: το μέτρο, και γι αυτόν το λόγο είναι στη βαθύτερή του έννοια βάρβαρος, ασιατικός, χυδαίος, μη ελληνικός."

Friedrich Nietzsche (1844 - 1900)

(Απόσπασμα 114 απο το περίφημο: Human, all too Human: Α Book fοr Free Spirits)

Πλατωνική μαθηματική ύπαρξη

Έχει άραγε ουσιαστική σημασία να αναρωτηθούμε αν υπάρχει κάποιος Πλατωνικός μαθηματικός κόσμος ανεξάρτητος απο την ανθρώπινη ύπαρξη ; Μήπως έχουν δίκιο όσοι θεωρούν έναν τέτοιο κόσμο απλά σαν ένα προϊόν της αχαλίνωτης ανθρώπινης φαντασίας ;

H μαθηματική αντικειμενικότητα σχετίζεται καθοριστικά με τον μαθηματικό Πλατωνισμό. Συνεπώς ο Πλατωνικός μαθηματικός κόσμος δεν πρέπει να θεωρείται σαν κάτι μυστικιστικό, απόκρυφο ή αντιεπιστημονικό, παρόλο που αρκετοί τον βλέπουν έτσι.

Σίγουρα αρκετοί φίλοι θα έχουν δυσκολία να δεχθούν ότι τα διάφορα μαθηματικά αντικείμενα έχουν αληθινή ύπαρξη. Αν διευρύνουμε την έννοια της ύπαρξης, ίσως παραμεριστεί αυτή η δυσκολία. Γενικότερα, οι Πλατωνικές μορφές δεν έχουν την ίδια ιδιότητα της ύπαρξης, σαν τα συνηθισμένα φυσικά αντικείμενα, όπως πχ ένα τούβλο ή ένας πολιτικός. Δεν έχουν χωρικές και χρονικές συντεταγμένες ! Μπορούμε να θεωρήσουμε τις αντικειμενικές μαθηματικές έννοιες σαν άχρονες οντότητες, οι οποίες δεν ξεπηδούν ταχυδακτυλουργικά σε καθεστώς ύπαρξης την στιγμή που γίνονται αντιληπτές απο τον ανθρώπινο εγκέφαλο. Oι εκπληκτικοί στροβιλισμοί ενος συνόλου Mandelbrot δεν απέκτησαν την ιδιότητα της ύπαρξής τους την στιγμή που πρωτοεμφανίστηκαν σε κάποιο χαρτί εκτυπωτή ή στην οθόνη κάποιου υπολογιστή. Αυτές οι υπέροχες δομές "υπήρχαν" ήδη σε δυνητική άχρονη ύπαρξη, έτσι ώστε κατ' ανάγκη να αποκαλυφθούν ακριβώς στη μορφή που τις αντιλαμβανόμαστε σήμερα, άσχετα απο τον χρόνο ή τον χώρο που κάποιο νοήμον όν επέλεξε να τις πρωτοψηλαφίσει.

Επιπλέον, η μαθηματική ύπαρξη είναι διαφορετική όχι μόνο απο την φυσική ύπαρξη, αλλά επίσης και απο ένα άλλο είδος ύπαρξης που προσδιορίζεται απο τις νοητικές μας αντιλήψεις. Σύμφωνα με τον Roger Penrose υπάρχει μία βαθύτατη και μυστηριώδης σύνδεση μεταξύ τριών μορφών ύπαρξης: της φυσικής, της νοητικής και της μαθηματικής-Πλατωνικής. Στην παρακάτω εικόνα παρουσιάζονται αυτές οι οντότητες να ανήκουν σε τρεις διαφορετικούς "κόσμους", οι οποίοι έχουν σχηματικά υλοποιηθεί σαν σφαίρες. Φαίνονται επίσης και οι μυστηριώδεις σχέσεις μεταξύ αυτών των κόσμων.

Στην απεικόνιση του Penrose υποδηλώνεται σαφέστατα ότι ολόκληρος ο φυσικός κόσμος ελέγχεται απο μαθηματικούς νόμους. Σύμφωνα με αυτή την οπτική, τα πάντα στο φυσικό σύμπαν κυβερνώνται με εκπληκτική ακρίβεια απο μαθηματικές αρχές, που συμπυκνώνονται σε φυσικομαθηματικές εξισώσεις στα εξειδικευμένα πανεπιστημιακά βιβλία και δημοσιεύσεις. Όμως δεν αποκλείεται η μελλοντική τους μετάλλαξη σε μαθηματικά αντικείμενα και έννοιες ουσιωδώς διαφορετικές απο αυτές στις οποίες αποδίδουμε σήμερα τον όρο "εξισώσεις".

Επιπλέον απο το σχήμα προκύπτει ότι ο "νοητικός" κόσμος ελέγχεται απο μέρος του "φυσικού". Αυτό προκύπτει επειδή δεν υπάρχουν μέχρι σήμερα επιστημονικές αποδείξεις για την ύπαρξη νοητικών οντοτήτων που να μην εδράζονται σε κάποιο φυσικό δομικό υπόστρωμα. Βέβαια όσοι διέπονται απο θρησκευτικές προκαταλήψεις διαδίδουν επίμονα, και κατά τη γνώμη μου εντελώς αβάσιμα, το ενδεχόμενο ύπαρξης φυσικά ανεξάρτητων νοητικών οντοτήτων. Δυστυχώς γι' αυτούς τέτοιου είδους ισχυρισμοί δεν έχουν καμμία επιστημονική βάση.

Τέλος, στο σχήμα Penrose, ολόκληρος ο Πλατωνικός μαθηματικός κόσμος ελέγχεται απο τμήμα του "νοητικού" κόσμου. Αυτό προφανώς υποδηλώνει ότι δεν υπάρχουν μαθηματικές αλήθειες που να βρίσκονται εκτός του πεδίου της συμπαντικής λογικής.

Οι παρατηρητικοί αναγνώστες του blog ίσως έχουν ήδη εντοπίσει ένα εμφανές παράδοξο. Πως είναι δυνατόν ένα υποσύνολο του καθενός απο τους τρεις "κόσμους" να ελέγχει καθ' ολοκληρία τον επόμενο, και μάλιστα σε κλειστό βρόχο ;

Αυτό εξυπονοεί την ενδεχόμενη ύπαρξη ενός βαθύτατου μυστηρίου που υπερβαίνει τα όσα εκτέθηκαν μέχρι τώρα. Ίσως οι τρείς προαναφερθέντες κόσμοι να μην είναι καθόλου ξεχωριστοί, αλλά απλούστατα να αντικατοπτρίζουν τις διαφορετικές πλευρές μιας διαπεραστικής συμπαντικής αλήθειας, που μπορεί να εδράζεται σε μία όμορφη συμμετρία της φύσης, την οποία προς το παρόν αδυνατούμε να αντιληφθούμε.

Δεν βλάπτει να επισημάνουμε ότι υπάρχει ακόμα πολύς δρόμος μέχρι να φωτιστούν με άπλετο φως τέτοιου είδους ζητήματα ...

Φράχτες και ελευθερία

Πόσοι άνθρωποι άραγε συνειδητοποιούν ότι ενώ υπάρχουν εθνικοί, οικονομικοί, ιδεολογικοί και θρησκευτικοί φράχτες, όλοι μιλούν υποκριτικά για αδελφότητα, αγάπη και ειρήνη. Για να γνωρίσουμε πραγματικά τι είναι αγάπη πρέπει να ρίξουμε όλα αυτά τα φράγματα και φυσικά οφείλει ο καθένας να ξεκινήσει πρώτα από τον εαυτό του.

H κάθε είδους πίστη ειναι τόσο άχρηστη όσο και τα ιδανικά. Είναι ο σοβάς που καλύπτει τις ρωγμές στα αποδεικτικά στοιχεία και στα λογικά κενά. Και τα δύο σκορπάνε την ενέργεια που χρειάζεται για την επίγνωση του ξετυλίγματος της πραγματικότητας.

Τα «πιστεύω» όπως και τα ιδανικά ειναι διαφυγές από το αληθινό γεγονός. Όμως, στη φυγή υπάρχει θλίψη δίχως τέλος. Το τέλος της θλίψης ειναι η κατανόηση της πραγματικότητας. Δυστυχώς δεν υπάρχει σύστημα ή μέθοδος που φέρνει αυτή τη κατανόηση. Μόνο η χωρίς επιλογές επίγνωση της πραγματικότητας είναι στη σωστή κατεύθυνση ...

Η αλήθεια είναι μια χώρα χωρίς κανέναν δρόμο προς αυτή. Ο άνθρωπος δεν μπορεί να την προσεγγίσει μέσα από οποιονδήποτε οργανισμό, οποιοδήποτε «πιστεύω» οποιοδήποτε δόγμα, ρασοφόρους ή τελετουργίες, ούτε μέσα από φιλοσοφική γνώση και ψυχολογικές τεχνικές. Ίσως μπορέσουμε να την ψηλαφήσουμε μπροστά στον καθρέφτη των σχέσεων και μέσα από την παρατήρηση, όχι όμως μέσα από την διανοητική ανάλυση ή την ενδοσκοπική ανατομία.

Ο άνθρωπος έχει χτίσει στη συνείδησή του εικόνες, για να έχει μια αίσθηση ασφάλειας, εικόνες θρησκευτικές, ιδεολογικές, προσωπικές. Αυτές εκδηλώνονται σαν σύμβολα, ιδέες, πεποιθήσεις. Το βάρος τους κυριαρχεί στις καθημερινές σχέσεις. Η ατομικότητα, είναι το όνομα, το σχήμα και η επιφανειακή διαπαιδαγώγηση που αποκτά ο άνθρωπος από το περιβάλλον του. Όμως, η μοναδικότητα του ατόμου δεν έγκειται στο επιφανειακό, αλλά στην πλήρη ελευθερία του απο αυτό το περιεχόμενο της συνείδησης.

Η ελευθερία δεν είναι αντίδραση, δεν είναι επιλογή. Ελευθερία είναι η καθαρή παρατήρηση χωρίς κατεύθυνση, χωρίς τον φόβο της τιμωρίας και της ανταμοιβής. Η ελευθερία είναι χωρίς κίνητρο, δεν βρίσκεται στο τέλος της εξέλιξης του ανθρώπου, αλλά στο πρώτο βήμα της ύπαρξης. Με την παρατήρηση αρχίζει κανείς να ανακαλύπτει την έλλειψη ελευθερίας και τελικά συνειδητοποιεί ότι η ελευθερία βρίσκεται στην επίγνωση χωρίς επιλογή.

Miracles

Why, who makes much of a miracle?
As to me I know of nothing else but miracles,
Whether I walk the streets of Manhattan,
Or dart my sight over the roofs of houses toward the sky,
Or wade with naked feet along the beach just in the edge of the water,
Or stand under trees in the woods,
Or talk by day with any one I love, or sleep in the bed at night
with any one I love,
Or sit at table at dinner with the rest,
Or look at strangers opposite me riding in the car,
Or watch honey-bees busy around the hive of a summer forenoon,
Or animals feeding in the fields,
Or birds, or the wonderfulness of insects in the air,
Or the wonderfulness of the sundown, or of stars shining so quiet
and bright,
Or the exquisite delicate thin curve of the new moon in spring;
These with the rest, one and all, are to me miracles,
The whole referring, yet each distinct and in its place.To me every hour of the light and dark is a miracle,
Every cubic inch of space is a miracle,
Every square yard of the surface of the earth is spread with the same,
Every foot of the interior swarms with the same.
To me the sea is a continual miracle,
The fishes that swim--the rocks--the motion of the waves--the
ships with men in them,
What stranger miracles are there?

Walt Whitman

Αφιερωμένο στον Πέτρο Ορφανίδη (ΕΕΑ, 31-3-1973)

Δεν ξέρω αν έχετε ποτέ πειραματιστεί να παρατηρήσετε κάτι με όλες σας τις αισθήσεις. Έχετε παρατηρήσει ένα καταπράσινο λιβάδι, τα πουλιά και το φεγγαρόφωτο τη νύχτα πάνω απο τη θάλασσα, για να καταλάβετε αν τα παρατηρείτε εν μέρει ή με όλες σας τις αισθήσεις εντελώς "ξύπνιες ?"

Οι δύο αυτές καταστάσεις είναι τελείως διαφορετικές. Όταν παρατηρείτε κάτι εν μέρει, ριζώνετε στη ζωή σας πιο πολύ τη διαχωριστική εγωκεντρική στάση.

Αλλά όταν παρατηρείτε το φεγγαρόφωτο που φτιάχνει ένα μονοπάτι πάνω στα νερά με όλες τις αισθήσεις σας, δηλαδή με το νου σας, την καρδιά σας, τα νεύρα σας, δίνοντας όλη σας την προσοχή σ' αυτή την παρατήρηση, τότε θα δείτε μόνοι σας ότι δεν υπάρχει κέντρο απο το οποίο παρατηρείτε.

Αναδυόμενες Σκέψεις

Πρόσφατα είδα στον ύπνο μου ότι ήμουν ο άπιστος πανεπιστημιακός καθηγητής, που γύρισε σπίτι τρεις η ώρα το πρωϊ, με τα ρούχα του στραπατσαρισμένα, τα μαλλιά του ανακατωμένα, τη γραβάτα λυμένη κλπ, και μπήκα στη κρεβατοκάμαρα στις μύτες των ποδιών.

Ξαφνικά το φως άναψε !

"Περιμένω τις εξηγήσεις σου", μου είπε σε αυστηρό τόνο η γυναίκα μου.

"Ε, καλά", απάντησα δειλά, "το παραδέχομαι. Είχαμε βγεί έξω με τα παιδιά και ήπιαμε και, να έχασα μερικά λεφτά στα χαρτιά, και είχε και ... γυναίκες".

"Δεν μπορείς να με ξεγελάσεις εμένα" μου απάντησε καχύποπτα η συμβία μου. "Πάλι Φυσική έκανες !"

Έπειτα απο χρόνια "ερωτικής" ενασχόλησης με την σωματιδιακή φυσική, έχω καταλήξει στο συμπέρασμα ότι η ιστορία του Αδάμ και της Εύας στη Βίβλο είναι λανθασμένη. Δεν αληθεύει οτι ο όφις είπε στην Εύα να φάει το μήλο της γνώσεως, ότι εκείνη τον άκουσε, ότι κατόπιν το πρόσφερε στον Αδάμ και ότι ο θεός τους καταδίκασε και τους δύο στο μαρτύριο της δουλειάς και του θανάτου για να τιμωρήσει την παρακοή τους.

Αυτό που πραγματικά συνέβη είναι ότι ο Αδάμ και η Εύα έφαγαν φίδι σε ένα κινέζικο ρεστοράν που ονομαζόταν Γνώση και τελείωσαν το γεύμα τους με λι-τσι και μπισκότα της τύχης.

Ο Αδάμ άνοιξε το μπισκότο του και διάβασε : "Να οι εξισώσεις του Σύμπαντος. Καλή τύχη με τους υπολογισμούς σου."

Άνοιξε και η Εύα το δικό της μπισκότο και διάβασε: "Μη πιστεύεις τίποτα απ' όσα σου λέει αυτός ο άντρας."

Και έτσι άρχισε η ιστορία του κόσμου όπως τον ξέρουμε...


ΥΓ1: Θεωρώ αξιωματικά ίσως, ότι η θεωρητική φυσική στοιχειωδών σωματιδίων και η αστροφυσική είναι για την φαντασία μας εξίσου πολύτιμες όσο η τέχνη, η μουσική και το Θέατρο. Μας χαρίζουν μία πολύ καλύτερη αίσθηση του εαυτού μας και της θέσης μας στον κόσμο...

ΥΓ2: "Υπάρχουν υπερβολικά πολλά άστρα σε ορισμένα μέρη, ενώ αλλού δεν είναι αρκετά, όμως, δίχως άλλο, αυτό είναι κάτι που μπορεί χωρίς καθυστέρηση να διορθωθεί." (Mark Twain)